Verinnerlijking

Eén van de eerste foto's die ik plaatste op dit Blog was op "17 februari 2009" van het Goetheanum in Dornach. Ik was geïmponeerd door het doorkijkje in de hal van het gebouw.

Tot mijn verrassing zag ik in de hal van het Goethehaus in Weimar nagenoeg dezelfde vorm.
Op zich hoeft dat natuurlijk niet zo verwonderlijk te zijn. Het Goetheanum van de antroposofische beweging is gebouwd op initiatief van Rudolf Steiner, die op zijn beurt is geïnspireerd door Goethe. Steiner was van 1890 tot 1897 medewerker van het Goethe-Archief in Weimar. Dat was natuurlijk ver vóór dit gebouw tot stand kwam. Maar als het gaat om "verinnerlijking", het gedachtegoed van Goethe en Steiner heeft men dat op beide plaatsen prachtig met elkaar in verbinding gebracht.

Uitzicht

Typische kenmerken van de organische architectuur zijn natuurlijk de "abge-eckte" hoeken, maar ook het gebruik van natuurlijke materialen.

Ik heb ooit een lezing van Ton Alberts van "Alberts & Van Huut" gehoord waarin hij uitlegde hoe hij het gebouw zo ontworp dat het "organisch" paste in de omgeving. Hij begon zijn verhaal met foto's van de Grand Canyon om uit te leggen wat hij bedoelde.

Je moet voelen dat het gebouw één is met de natuur. Dat geeft ook rust. Dat gevoel heb je ook als je door het museum "De Buitenplaats" in Eelde loopt.

Een vergelijking overigens van deze foto met die van 15 juni: "Uitzicht" uit het Goetheanum, biedt aardig wat overeenkomsten.

Uitzicht

Op 1 juni liet ik met als titel "Onzichtbaar licht" een foto zien over het van buiten naar binnen kijken in een donkere ruimte. Hier het omgekeerde.

Uitzicht, zo heb ik dit item maar genoemd.

Opnieuw het "Goetheanum" in Dornach. Het gebouw blijft me boeien.
Ik kan me voorstellen dat het met donker, regenachtig weer een sombere gemoedsrust teweeg kan brengen. Je kijkt dan als je buiten bent naar donker gebouw. Ik had het geluk dat het een prachtige zonnige dag was (maart 2007).

Als je op zo'n dag binnen in zo'n betonnen gebouw bent, het licht valt binnen door de grote raampartij en je kijkt naar buiten, dan kun je er ook vrolijk van worden en genieten van het uitzicht op de omgeving. Je zou wensen dat het leven er altijd zo uitziet.

Volgens mij is dat in dit gebouw ook bewust zo gecreëerd: zet het gebouw op een hoogte, kijk zo ver mogelijk van je af en je voelt je sterker en een stuk lichter.
Waarom zijn er anders ook zoveel kastelen en burchten op hoogten gebouwd?

Gekleurd Licht 2

Op 27 februari plaatste ik hier een foto van de zaal van het "Goetheanum", met de vraag welke kleur licht eigenlijk heeft.

De docent van "Academie De Wervel", Jan Klomp, waarop ik mij beriep, heeft mij gecorrigeerd. Ik bleek het toch niet helemaal goed weergegeven te hebben.

Hier is zijn verhaal:

"Licht (de zon) heeft geen kleur, licht is onzichtbaar, alleen in de ontmoeting met duister (materie) wordt het licht zichtbaar. In de talloze ontmoetingen van licht (geest) en duisternis (materie) ontstaan de kleuren.

Buiten de dampkring ziet de zon er niet zo uit zoals we hem vanaf de aarde zien, het is meer een zeer heldere oogverblindende ster.
Het zonlicht dat op de aarde schijnt wordt door de atmosfeer (dampkring) getemperd. Als de zon laag aan de horizon staat wordt hij dikwijls zo getemperd (verduisterd) dat de warme kleuren geel, oranje en rood ontstaan.
Als ’s ochtends vroeg het licht van de zon de dampkring weer zichtbaar maakt, treedt deze naar voren ten opzichte van het donkere heelal in de kleuren violet, indigo en blauw.
Goethe formuleerde het zo: "Licht door een troebel medium gezien wordt geel en duisternis gezien door een verlicht medium wordt blauw – het oerfenomeen".

"In het Goetheanum is gebruik gemaakt van de zogenaamde werking van de "gekleurde schaduwen", waarbij er naast de "glas in lood kleuren" van de ramen, ook complementaire kleurwerking ontstaat. De muren zijn egaal beige geschilderd, maar door de bovengenoemde ontmoetingen van licht en duister ontstaat dit fantastische kleureneffect op de muren van de grote zaal."

Hoe het allemaal precies werkt is te ontdekken in de workshops en cursussen over het ontstaan van kleur die Jan Klomp geeft. Zie http://www.kleurlijnvorm.nl/.

Goetheanum

Een bruggetje van J.W. von Goethe, van de vorige foto, naar het "Goetheanum" in Dornach is niet zo moeilijk.

"Rudolf Steiner", de grondlegger van de antroposofie, was geïnspireerd door Goethe en werkte o.a. aan verschillende uitgaven van Goethes wetenschappelijke werken. Van 1890 tot 1897 was hij medewerker aan het Goethe-Archief in Weimar.

Twee jaar geleden was ik op bezoek bij het Goetheanum. Ik heb al eerder foto's laten zien van het trappenhuis en van de kleurrijke zaal.

Het gebouw zelf is vormgegeven volgens het idee van de organische architectuur. Er zijn echter ook mensen die het maar een lelijk kolossaal betonnen bouwwerk vinden.

Maar zelfs dàn vind ik het op zijn minst een fotogeniek gebouw.

Gekleurd Licht

Welke kleur heeft licht eigenlijk?

Als je buiten de dampkring bent is de zon te zien als een donkere bol. Het zonlicht wordt zichtbaar door stofdeeltjes in de dampkring.
Wit licht is eigenlijk een mengeling van alle kleuren. De kleuren ontstaan door breking van het licht in de atmosfeer en door de hoek waarmee het zonlicht op aarde binnen valt. Zo heb ik het me tenminste laten uitleggen door een docent van de opleiding voor kunstzinnnige therapie "De Wervel".

In het "Goetheanum" heeft de architect een beetje geholpen. De muren zijn egaal beige geschilderd, maar door de gekleurde glas-in-loodramen ontstaat dit fantastische kleureneffect op de muren van de grote zaal.
(Zie ook 14 maart 2009)

Goetheanum Dornach

Vandaag twee foto's uit het archief (maart 2007). Niet omdat er geen recentere zijn, maar omdat ik vind dat deze foto's gewoon op dit Blog thuishoren.

Het "Goetheanum" in Dornach Zwitserland. Het centrum van de antroposofische beweging waarvan "Rudolf Steiner" de grondlegger is.

Het is het tweede gebouw, nadat het eerste al vrij snel na de ingebruikname in 1922 is afgebrand.

Het is een kolossaal gebouw, ontworpen volgens de uitgangspunten van de organische architektuur. Geheel van beton opgetrokken met een bijzondere uitstraling. Binnen geeft het trappenhuis deze fraaie doorkijkjes.