Heimwee

Schotland, november 2016. Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 10 mm; f/5; 1/800 sec; ISO 400

Al bladerend in mijn fotobestanden kwam ik deze week een aantal foto's tegen van Schotland, gemaakt tijdens mijn reis naar Iona. Wat een fantastisch land is dat. Je kunt het geen heimwee noemen want het is niet mijn thuisland. Maar ik zou er zo weer heen willen.

The Cathagh

Derry, juni 2017. 

Nikon D800; AF-S Nikkor 24-70 mm f/2.8 G ED IF; 44 mm; f/8; 1/2 sec; ISO 3200

Er gaan over Columba allerlei verhalen rond. Hij zou iedere dag geschreven hebben. Niet alleen Psalmen en bijbelversen, maar ook gedichten. Dit manuscript zou uit die tijd stammen. Maar of dat van hem afkomstig is?

Een ander verhaal gaat over een eed die had gezworen dat hij nooit meer een voet op Ierse bodem zou zetten. Toch is hij in 578 teruggegaan om een verzoeningsbijeenkomst te organiseren tussen twee koningen in Drum Ceat bij Limavady. Eén koning was een familielid en Columba. Maar hoe kon hij dat doen. Hij had immers een eed gezworen?

Het verhaal gaat dat hij stukken Schotse grond onder zijn schoenen bond zodat hij de grond van Ierland niet zou aanraken en dat hij geblinddoekt gereisd heeft.

Favoriete heilige

Derry, juni 2017. 
Nikon D800; AF-S Nikkor 24-70 mm f/2.8 G ED IF; 38 mm; f/8; 1/20 sec; ISO 3200

Ik weet niet of ik dit als rechtgeaarde protestant mag zeggen, maar sinds mijn retraite vorig jaar november op het eiland Iona is St. Columba toch wel mijn favoriete heilige geworden. 

Als pelgrim voor Christus heeft hij de aanzet gegeven voor het verspreiden van het Christendom in Europa. Hij kopieerde, met zijn medebroeders, de Bijbel en verspreidde die. Zijn werk werd nagevolgd door vele anderen. Zo ontstond ook het klooster Lindisfarne, aan de oostkant van Engeland, bij en op het Holy Island.
Het leidde uiteindelijk ook tot de komst van Willebrord en Bonifatius naar Nederland.

Ik denk dat hij door de verspreiding van het Christendom, door zijn werk en door zijn manier van leven een belangrijke basis heeft gelegd voor de hele West-Europese cultuur. Er zijn nadien natuurlijk allerlei godsdiensttwisten geweest, ruzie met de Rooms Katholieke Kerk, de (af)scheiding van Hendrik VIII in 1534, hetgeen leidde tot de Anglicaanse Kerk, etc. 

Maar dat neemt allemaal niet weg dat het allemaal met Columba op Iona is begonnen.

Book of Kells

Derry, juni 2017. Nikon D800; AF-S Nikkor 24-70 mm f/2.8 G ED IF; 42 mm; f/8; 1/80 sec; ISO 3200

Dit is een zgn. Fascimile uitgave van het beroemde Book of Kells, oftewel het St. Columba's Book. Het is 200 jaar na zijn dood (+593) door verschillende monniken geschreven en geïllustreerd. In 1007 is het gestolen maar het is sinds 1670 weer in het bezit van het Trinity College in Dublin.

Het origineel is in 1953 in vier delen samengebonden. Maar sinds die tijd zijn er zoveel wetenschappers geweest die het wilde bestuderen dat men in 1986 heeft besloten om Fascimile Verlag uit Luzern opdracht te geven het manuscript te fotograferen. Men heeft er vervolgens een beperkte oplage van 1480 perfecte kopieën van gemaakt. Dit exemplaar is nr. 711 en is te zien in het St. Columba Museum in Derry.

Het boek bevat de vier evangeliën van het Nieuwe Testament in het latijn, met nog wat andere teksten. Door zijn rijke versieringen en miniaturen wordt het gezien als een meesterwerk van de westerse kalligrafie.

Copyright

Derry, juni 2017. Nikon D800; AF-S Nikkor 24-70 mm f/2.8 G ED IF; 32 mm; f/8; 1/50 sec; ISO 3200

In 563 reisde de monnik Columba, of Colmcille zoals ze in Ierland zeggen, met 12 medebroeders van Ierland naar het Schotse eiland Iona om pelgrim voor Christus te worden. Hij stichtte er een klooster waar de monniken zich o.a. bezig hielden met het overschrijven van boeken. Het oudste geïllustreerde manuscript in Ierland wordt toegeschreven aan Columba zelf. Daar zijn de Ieren best trots op. De monniken maakten zich in het geheel niet druk om zaken als copyright. De Bijbel was het woord van God en wie op aarde kon daar nu rechten aan ontlenen? Dat is overigens nog steeds zo met Bijbels.

Interessant is de stelregel die Columba daarbij hanteerde: "To every cow its calf, to every book its copy." Kom daar in deze tijd maar eens om als je een kopietje maakt uit een boek.

St. Colmcille

Armagh, juni 2017. 

Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 26 mm; f/2.8; 1/15 sec; ISO 800

Niet alleen aan de buitenkant ziet de katholieke Saint Patrick Cathedral en indrukwekkender uit dan de protestantse, van binnen is dat niet anders. Dat was natuurlijk ook wel te verwachten. De katholieke kerken zijn vanouds rijkelijk versierd met fresco's, mozaïeken, beelden, etc. 

Het trof mij om hier in de katholieke kerk een beeltenis te vinden van St. Colmcille, oftewel, St. Columba, zoals hij in Schotland wordt genoemd. Hij is de stichter van het klooster op het eiland Iona, waar ik november vorig jaar in retraite was. Eerlijk gezegd was ik ook wel een beetje naar hem op zoek. Hij leefde weliswaar ruim een eeuw later dan St. Patrick, hij verliet Ierland in het jaar 563, Maar samen met St. Patrick en St. Brigid is hij één van de drie belangrijkste heiligen van de Ierse kerk. Er blijkt in deze kathedraal in Armagh ook voor hen drieën een gezamenlijke Tombe te zijn.

Wat opvalt op dit fresco is dat hij op een eiland staat, ongetwijfeld Iona. Rechts naast hem staat een Keltisch kruis, ongetwijfeld verwijzend naar één van de kruisen op Iona. Daar vlak boven is het klooster van Iona te zien. Wonderlijk om hem hier zo weer aan te treffen.

Stille Zaterdag

Iona, november 2016. Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 23 mm; f/4; 1/800 sec; ISO 400

Na de kruisiging wordt het stil en lijkt nog slechts de herinnering voort te leven van de man die hier voorbij is gegaan. Het toeval wil dat er ook nog een witte vlag wappert. Overgave?

Wacht maar, ... morgen is het Pasen!

Oculi

Iona, november 2016. Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 21 mm; f/5.6; 1/800 sec; ISO 400

Het is vandaag alweer de derde zondag in de Veertigdagentijd, of Vastentijd. Een zondag die "Oculi"' wordt genoemd, naar de beginregels van Psalm 25: "Mijn ogen zijn altijd gericht op de Heer".

Ik moest daarbij ineens weer denken aan dit beeld dat ik zag tijdens mijn verblijf op Iona vorig jaar november. Maar ook op andere plaatsen in Schotland, Engeland en Ierland zie je overal dit soort Keltische kruisen staan. Ze zijn een samenvoeging van een Christelijk kruis en een heidens zonnewiel. Maar heidens of niet, de bedoeling ervan was om je tijdens je reis te helpen herinneren aan het "hogere". Om je ogen daarop gericht te houden. Oculi, dus.

Ik wens u een goede zondag!

Goede Zondag

Iona, Schotland, november 2016. 

Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 11 mm; f/2.5; 1/8 sec; ISO 400

Een goede zondag gewenst! Geniet van de rust en de vrijheid en als het even kan van de natuur.

Compassie

Iona, Schotland, november 2016. Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 9 mm; f/2.5; 1/30 sec; ISO 1600

Ik ga mijn serie over het Boek van Vreugde van de Dalai Lama en Bisschop Tutu afronden. Eigenlijk komt alles samen in één woord:

Compassie.

Als we onszelf oefenen in gulheid van de geest, in edelmoedigheid, in compassie dan brengen we in veel opzichten de andere pijlers van vreugde in praktijk.

Edelmoedigheid omvat een breder perspectief, waarin we onze verbondenheid met anderen zien. Er is nederigheid. We erkennen onze plek in deze wereld, evenals het feit dat wij een volgende keer degene in nood kunnen zijn, of dat nu materiële, emotionele of spirituele nood is. Er is een gevoel voor humor en zelfspot, zodat we onszelf niet al te serieus nemen. Er is acceptatie van het leven en niet willen forceren dat het anders is dan het is. Er is vergevingsgezindheid, er is het loslaten van wat mogelijkerwijs had kunnen zijn. Er is dankbaarheid voor alles wat ons is geschonken

Tenslotte: we kijken naar anderen met intense compassie en een diep verlangen om mensen die het moeilijk hebben te helpen.

Hieruit vloeit een ruimhartigheid voort die "wijs-zelfzuchtig" is. Dit betekent een ruimhartigheid die erkent dat het bijstaan van anderen een dienst aan onszelf is. Om met de Dalai Lama te spreken: Betrokken zorg voor en hulp aan anderen is in wezen dezelfde weg naar het vinden van je eigen vreugde en een gelukkig leven. 

Ik heb tijdens mijn retraite op IONA genoten van dit boek, waarin Christendom en Boeddhisme op een mooie maar ook heel praktische manier aan elkaar worden verbonden.

Het bevestigt mijn gevoel dat er veel "te halen" is bij het Boedhisme zonder dat je je Christelijke principes hoeft te verloochenen.

PS. Compassie is ook het thema van de Maand van de Spiritualiteit die vandaag begint en duurt tot 12 februari 2017. Rosita Steenbeek schreef er een essay over met als titel "Heb uw vijanden lief".

Edelmoedigheid

Iona, Schotland, november 2016. Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 9 mm; f/2.2; 1/30 sec; ISO 400

De achtste en laatste pijler in het Boek van Vreugde van de Dalai Lama en Bisschop Tutu is

Edelmoedigheid.

Het geeft vreugde om anderen een plezier te doen. Het is zaliger te geven dan om te ontvangen.

Vreugde en geluk zitten niet in rijkdom en status.

In bijna alle religies is een gebod tot liefdadigheid, dienst aan de armen. Dat kun je doen in de vorm van geld, maar ook in tijd. In het Boek van Vreugde wordt daar nog iets aan toegevoegd: het gaat ook om gulheid van de geest: ruimdenkend zijn.

De Iona community is er op gericht om iets te doen aan vrede en gerechtigheid in de wereld. Tijdens mijn verblijf was er een presentatie van Dora uit Uganda die zich inzette voor een project om toiletten te realiseren in scholen in Uganda. Concreet: Reflection for Action.

Compassie

Iona, Schotland, november 2016. Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 12 mm; f/5; 1/800 sec; ISO 400

De zevende en voorlaatste pijler in het Boek van Vreugde van de Dalai Lama en Bisschop Tutu is;

Compassie.

Teveel met jezelf bezig zijn is vragen om lijden. Zorg om het welzijn van anderen is de weg naar geluk. Alle religies prediken hetzelfde: LIEFDE.

We zijn in de kern allemaal sociale mensen. Je bent van elkaar afhankelijk. Dus: help elkaar!

Iedereen heeft bewondering voor mensen die compassie hebben. Dus is het advies:pas het dan zelf ook toe. Compassie betekent overigens ook dat je jezelf aanvaardt zoals je bent, dat je ook van jezelf houdt. Als je dat niet doet wordt je angstig en depressief. Wees mild voor jezelf, dan kun je het ook zijn voor anderen.

Dankbaarheid

Iona, Schotland, november 2016. 

Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 11 mm; f/2.5; 1/10 sec; ISO 400

De zesde pijler in het Boek van Vreugde van de Dalai Lama en Bisschop Tutu is:

Dankbaarheid.

Denk elke dag als je wakker wordt: wat een geluk dat ik leef. Dankbaarheid is het onderkennen van alles wat ons ondersteunt in het leven. Het is een hogere vorm van genieten, een van de kernfacetten van de definitie van vreugde.

Het betekent ook dat je niet vecht tegen de realiteit. Niet je tegenslagen tellen, maar je zegeningen. Dankbare mensen zijn vreugdevolle mensen. Een dankbare wereld is een wereld waarin blijdschap heerst!

Onderzoek leert dat dankbare mensen moeilijkheden niet uit de weg gaan. Ze kiezen er voor om ook de positieve dingen te waarderen. Het leidt tot motivatie.

Vergeving

Iona, Schotland, november 2016. 

Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 14 mm; f/4; 1/640 sec; ISO 400

De vijfde pijler in het Boek van Vreugde van de Dalai Lama en Bisschop Tutu is;

Vergeving.

Ook zo'n moeilijk onderwerp. Beide mannen hebben de nodige problemen ervaren in het elven. Verbanning uit Tibet. Onderdrukking door apartheid. Is vergeving dan mogelijk?

Probeer, zo betogen ze, een onderscheid te maken tussen de situatie, de daad die iemand heeft verricht en de persoon. Willen we een situatie herstellen, helen, dan moeten we de mens met compassie bejegenen. Wat heeft iemand zover gebracht om dit te doen?

Als lichtend voorbeeld wordt o.a. Nelson Mandela genoemd. De Dalai Lama: we moeten medelijden kunnen opbrengen voor mensen die die hun eigen medemenselijkheid geweld aan doen. Er bestaat niemand die niet kan vergeven, en niemand die niet te vergeven is. Probeer altijd kalm van geest te blijven. 

Maar vergeven betekent niet dat een overtreder niet gestraft wordt. Tutu: vergeven is de enige manier om onszelf te helen en te bevrijden van het verleden.

Humor

Monnikendam, juni 2014. 

Nikon D800; AF-S Nikkor 24-70 mm f/2.8 G ED IF; 58 mm; f/4; 1/4000 sec; ISO 400

De derde pijler in het Boek van Vreugde van de Dalai Lama en Bisschop Tutu is:

Humor.

Beide mannen zijn vrolijke, goedlachse mannen die elkaar ook kunnen plagen.

Humor is een belangrijke eigenschap voor een vreugdevol leven.

Mensen die lachen zijn ongedwongener. Je moet ook jezelf niet altijd serieus nemen en kunnen relativeren. Daarvoor is onderling vertrouwen een belangrijke eigenschap. Je moet met humor elkaar niet onderuit schoffelen.

Door humor kun je in lastige situaties mensen aan elkaar verbinden. De sfeer wordt luchtiger en leidt gemakkelijker tot acceptatie en aanvaarding.

Ik moest bij dit thema denken aan de foto die ik in 2014 maakte voor een actie van de PKN.

De kerk "verkopen" is in deze tijd niet zo gemakkelijk. Vandaar dat men ervoor koos om bij het startweekend voor de kerken wat meer in te spelen op de belangstellingswereld van jongeren: "Ik loop hard voor de kerk, jij ook?" 

Nederigheid

Iona, Schotland, november 2016. Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 9 mm; f/4; 1/640 sec; ISO 400

De tweede pijler in het Boek van Vreugde van de Dalai Lama en Bisschop Tutu is:

Nederigheid.

Beide mannen gedragen zich uiterst nederig. De Dalai Lama noemt zichzelf een eenvoudige monnik.

Bisschop Tutu is niet gehecht aan status. Overigens wordt Paus Franciscus in het boek niet genoemd, maar hij is in mijn ogen ook zo’n voorbeeld. Uitgangspunt is dat ieder mens gelijk is. We worden allemaal op dezelfde manier geboren. Een opmerkelijke uitspraak in het boek is: De behoefte om je groter te voelen dan een ander komt voort uit de angst dat we kleiner zijn.

Nederigheid moeten we overigens niet verwarren met verlegenheid. We hebben allemaal onze talenten gekregen en die mogen we gebruiken. Met nederigheid zijn we in staat om onze talenten met anderen te vieren.

Perspectief

Iona, Schotland, november 2016. Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 9 mm; f/5.6; 1/1000 sec; ISO 400

In het Boek van Vreugde benoemen de Dalai Lama en Bisschop Tutu acht pijlers van Vreugde, acht eigenschappen. Vier ervan hebben te maken met onze geest, vier komen voort uit het hart.

De eerste pijler is: Perspectief.

Het is belangrijk door welke bril je naar de werkelijkheid kijkt. Als je bij pijn, tegenslag of tragische gebeurtenissen alleen maar oog hebt voor je eigen situatie en vanuit jezelf reageert, dan blijf je hangen in een gevoel van verdriet, angst en zorg.

Bekijk de situatie breder. Probeer er boven uit te stijgen. Kijk ook naar de omstandigheden. Realiseer je dat ook  anderen iets dergelijks hebben meegemaakt en is overkomen. Bekijk de dingen vanuit een breder perspectief.

Dat betekent niet: zand er over. Maar bekijk het leven meer open-minded, toekomstgericht. Kijk om je heen, bekijk ook het leven van anderen. Je leeft niet alleen voor jezelf, Je leeft ook met anderen. Die anderen kunnen er ook zijn voor jou. In Zuid-Afrika noemen ze dat "Ubuntu": een mens wordt alleen mens samen met en in wederzijdse afhankelijkheid van anderen.

Voorbij

Iona, Schotland, november 2016. Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 23 mm; f/9; 1/2000 sec; ISO 400

Het jaar is bijna voorbij. Tijd om even terug te blikken. Het hoogtepunt was voor mij de reis naar Iona in november. Een reis om te reflecteren, 65 jaar, gezond, fijne mensen om mij heen, dankbaar, pensioen in zicht,.. Tijd ook om verder te gaan, met nieuwe impulsen en nieuwe energie.

Dank aan alle bezoekers van dit Blog in het afgelopen jaar. Dank voor uw vriendelijke reacties. Ik hoop u in het nieuwe jaar weer te mogen begroeten. Een Goede Jaarwisseling gewenst!

Gezegende Kerstdagen

Iona, Schotland, november 2016. Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 11 mm; f/7.1; 1/800 sec; ISO 400

Met deze pelgrimsbede uit de Abdij van IONA wensen wij u Gezegende Kerstdagen en een voorspoedige reis door 2017:

Moge God
die erbij is als de zon opgaat en ondergaat
en als je de zee oversteekt,
onderweg je schreden richten.

Moge God,
die je nabij is als je zit en als je staat,
je met liefde omringen
en je bij de hand leiden.

Moge God,
die je wegen kent
en de plaatsen waar je uitrust,
bij je zijn in je taak op aarde,
het goede nieuws zijn dat je deelt
en je op de eeuwige weg leiden.

Kloostertrap

Iona, Schotland, november 2016. 

Sony Cybershot DSC-RX100 III; Zeiss Vario-Sonnar 8.8-27.7 mm f/1.8-2.8; 9 mm; f/2.8; 1/30 sec; ISO 800

Overal zijn trappen. Dus ook in de Abbey op Iona. Een kloostertrap dus.